علائم فیستول

اگر شما هم این سوال را دارید که فیستول مقعدی چیست؟ باید بگوییم که این عارضه یکی از بیماری های عفونی نشیمنگاهی است. بیماری فیستول در انگلیسی با اصطلاح Fistula به کار برده می شود و انواع مختلفی دارد. اگر بخواهیم تعریف ساده ای از فیستول ارائه دهیم، باید بگوییم یک کانال عفونی یا چرکی است که بین دو مجرا داخلی در بدن به وجود آمده و آنها را به یکدیگر متصل می کند. به طور معمول کسانی که تجربه ابتلا به آبسه مقعدی را داشته اند، به فیستول آنال نیز مبتلا می شوند. در ادامه این مطلب به بررسی علت، علائم و تمامی مسائل مربوط به این بیماری می پردازیم.

فیستول مقعدی یا آنال چیست؟

طبق گزارش سایت پزشکی medlife منظور از فیستول آنال ایجاد شدن یک کانال عفونی حاد و دردناک در قسمتی از روده (معمولا راست روده) است که مجرای آن روی پوست اطراف مقعد ظاهر می شود. اگر این عارضه درمان نشده باقی بماند و فرد برای درمان فیستول مقعدی خود اقدام نکند، ممکن است این عفونت وارد خون شود. انواع مختلفی از این بیماری وجود دارند که در زیر آنها را بررسی کردیم:

لازم به ذکر است که برای تشخیص دقیق نوع بیماری فیستولمقعدی فرد باید به متخصص جراحی یا آنورکتال مراجعه کند و توسط خود فرد امکان پذیر نمی باشد.

انواع فیستول مقعدی

انواع مختلف فیستول مقعدی بر اساس محل قرارگیری آن دسته بندی می شود. در موارد زیر به ترتیب رایج ترین تا کمیاب ترین نوع آن عبارتند از:

بین صفاقی یا داخل اسفنکتری

فیستول بین صفاقی یا داخل اسفنکتری با اصطلاح Intersphincteric fistula در پزشکی نام برده می شود. این کانال از فضای بین عضلات اسفنکتر داخلی و خارجی شروع شده و کاملا نزدیک به دهانه مقعد باز می شود.

ترانس اسفنکتریک 

فیستول ترانسفنکریک یا Transphincteric fistula در فضای بین عضلات اسفنکتر داخلی و خارجی و نزدیک به دریچه مقعد تشکیل می شود. سپس از اسفنکتر خارجی عبور کرده و یک یا دو اینچ در خارج از دهانه مقعد باز می شود. این نوع نسبت به داخل اسفنکتری فاصله بیشتری از دریچه رکتوم دارد. این نوع از فیستول می تواند در اطراف مقعد به شکل U قرار بگیرد  و دهانه های خارجی آن در دو طرف رکتوم وجود داشته باشند.( به این نوع فیستول نعل اسبی هم می گویند).

سوپرا اسفنکتریک

این کانال همچنین از فضای بین عضلات اسفنکتر داخلی و خارجی شروع شده و به سمت بالا و تا نقطه ای بالاتر از چین خوردگی های داخل رکتوم که برای هدایت مدفوع به بیرون می باشند، می رسد. فیستول Suprasphincteric به میزان یک یا دو اینچ در خارج از مقعد باز می شود.

اسفنکتریک خارجی

فیستول از نوع اسفنکتریک خارجی از روده بزرگ یا کولون سیگموئید شروع شده و به سمت پایین امتداد می یابد ، از ماهیچه بالا برنده مقعد عبور می کند و در اطراف آن باز می شود. این فیستول ها معمولاً در اثر آبسه آپاندیس ، آبسه دیورتیکول یا بیماری کرون ایجاد می شوند.

علائم

این بیماری نیز مانند هر عارضه دیگری همراه با نشانه های خاص خود ظاهر می شود. ما در ادامه تمامی آنها را آورده ایم تا با بیماری دیگری اشتباه نگیرید. شایع ترین علائم فیستول مقعدی عبارتند از:

• درد
• سرخی
• تورم و التهاب اطراف مقعد
• سوزش و خارش

همچنین در موارد پیشرفته ممکن است افراد علائم زیر را نیز تجربه کنند:

• خون ریزی
• حرکات روده ای یا دفع ادرار دردناک 
• تب
• خروج مایعی با بوی بد از سوراخ نزدیک به کانال رکتوم

قسمت هایی از بدن که بنا به دلایل مختلف مستعد ابتلا به سرطان هستند، می توانند توسط عوامل دیگری تحریک شوند. همچنین یکی از عوامل تحریک کننده برای ابتلا به سرطان مقعد؛ فیستول مقعدی می باشد که یکی از بیماری های دردناک نشیمنگاهی است. این عارضه در صورت عدم درمان می تواند پیامدهای خطرناکی را به بار آورد که یکی از آنها سرطان مقعد است.

هر کدام این بیماری ها دارای علائم خاص مربوط به خود می باشند که در ادامه آنها را بررسی خواهیم کرد؛

بیماری فیستول مقعدی چیست؟

فیستول رکتوم یک گذرگاه کوچک و عفونی است که می تواند بین انتهای روده (کانال مقعد) و پوست اطراف مقعد ایجاد شود. به این بیماری فیستول مقعدی نیز گفته می شود. بیماری فیستول چه از نوع واژن یا مقعد؛ هیچگاه به خودی درمان پیدا نمی کند و حتما باید افراد در صورت ابتلا به این عارضه سریعا باید به یک جراح عمومی یا آنورکتال مراجعه کنند.

همچنین به نقل از کلینیک زارعی ؛ فیستول در اثر ایجاد اتصال غیرطبیعی میان بافت های گوناگون ناحیه‌ی مقعد رخ می‌دهد و به شکل مجرایی بسیار باریک از انتهای راست روده به سطح پوست می‌رسد.

علت و دلایل

اگر یکی از غدد کوچکی که درست در داخل مقعد قرار دارند مسدود شود، آبسه عفونی ایجاد می شود. این آبسه احتمالاً نیاز به تخلیه و جراحی دارد. اما پس از تخلیه آبسه، توده باقی مانده حاصل از جراحی می تواند به فیستول تبدیل شود که غده مقعدی عفونی را به سوراخی روی پوست نزدیک دریچه رکتوم متصل می کند.

فیستول رکتال ممکن است هر شخصی با هر سنی را درگیر کند، اگرچه ممکن است در صورت داشتن موارد زیر، بیشتر در معرض خطر ابتلا به این بیماری باشید:

• بیماری کرون روده که ناشی از التهابات دیواره‌ی روده‌ی بزرگ به وجود می‌آید.
• دیورتیکولیت روده که ناشی از التهاب و تورم کیسه هایی کوچک در دیواره‌ی روده‌ی بزرگ است.
• عوارض ناشی از انجام عمل جراحی در اطراف ناحیه‌ی مقعد می‌تواند ریسک ایجاد فیستول مقعدی را افزایش دهد.
• هیدرآدنیت چرکی که یک بیماری مزمن پوستی است و با عفونت و آبسه های مکرر در نقاط مختلف پوست بدن از جمله مقعد رخ می‌دهد.
• ابتلا به بیماری های آمیزشی مانند سیفلیس و کلامیدیا
• بیماری سل علاوه بر ریه ها می‌تواند در راست روده هم رخ دهد و به دنبال آن  فیستول ایجاد شود.
• زایمان طبیعی سخت یکی از عوامل به وجود آورنده‌ی فیستول شناخته شده است.
• بیماری ایدز که توانایی سیستم ایمنی بدن را به شدت کاهش می‌دهد.
• سرطان راست روده یا ایجاد تومورهای متعدد در انتهای روده بزرگ خطر ابتلا به فیستول را افزایش می‌دهد.
• ضعیف شدن سیستم ایمنی بدن
• عفونت روده ها
• ضربه و تروما به ناحیه‌ی مقعد و پارگی آن
• مجله نودی

فیستول Fistula یک مسیر تونل مانند می باشد که می تواند دو ارگان مختلف را به یکدیگر متصل کند. این عارضه بیشتر به دنبال آبسه مقعدی ایجاد می شود. اگر این عارضه در واژن زنان رخ دهد، به آن فیستول وزیکو واژینال یا واژن می گویند که میتواند مهبل را به اندام های مجاور خود متصل کند. از بین رفتن بافت حساس دیواره های راست روده، مجرا ادرار، مثانه و سایر نواحی اطراف؛ به دلیل روند مداوم التهابی ، می توانند مبتلا به مسیر غیر طبیعی فیستول شوند.

انواع فیستول واژن

همانطور که پیشتر ذکر شد، این عارضه به نواحی اطراف خود متصل می شود و انواع آن عبارتند از:

• وزیکو واژینال : این نوع مسیری از واژن به مثانه است.
• حالب : از کلیه ها به داخل مثانه باز می شود.
• رکتوواژینال : به رکتوم و قسمت تحتانی روده بزرگ متصل می شود.
• کول واژینال : به خود روده بزرگ یا همان کولون وصل می شود.
• انترو واژینال : از واژن به روده کوچک اتصال می یابد.

علائم فیستول واژن در زنان

گاهی اوقات این عارضه هیچ دردی به همراه ندارد ولی می تواند به مرور زمان مشکلات جدی ایجاد کند. از جمله می تواند موجب بی اختیاری ادرار شده یا نشت عفونت از مثانه و مدفوع را به واژن به همراه داشته باشد. همچنین ، احتمال آلودگی و زخم شدن ناحیه تناسلی را افزایش داده  باعث می شود فرد هنگام مقاربت درد داشته باشد. این علائم به وضوح بیشتر از

در زنان پس از زایمان ایجاد می شوند. از دیگر علائم می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• تب
• اسهال
• استفراغ
• شکم درد
• کاهش وزن
• حالت تهوع

علت بوجود آمدن فیستول واژن

از علت های شایع این عارضه می توان به موارد زیر اشاره کرد:

آسیب های هنگام زایمان

آسیب های مربوط به زایمان شایع ترین علت فیستول واژن است. در زایمان طبیعی یا عفونت اپی زیاتومی – یک برش برای بزرگ شدن پرینه ( ناحیه میانی واژن تا مقعد ) ایجاد می شود که احتمال عارضه fistula را افزایش می دهد. همچنین در بعضی موارد این اتفاق به دنبال یک زایمان طولانی و دشوار رخ می دهد. این نوع فیستول ها ممکن است منجر به آسیب به اسفنکتر مقعدی که به نگه داشتن مدفوع کمک می کنند، شوند.